Sociale

Ndiheni vazhdimisht të lodhur, ekspertët thonë se vuani nga këto simptoma

Shkruar nga Liberale

Ndiheni vazhdimisht të lodhur, ekspertët thonë se vuani nga

Sindroma e lodhjes kronike (CFS) përkufizohet si një grup simptomash të rraskapitjes intensive dhe pothuajse të përhershme që shfaqen pa ndonjë arsye të dukshme ose pa ndonjë patologji themelore. Pacienti lodhet deri në atë pikë sa nuk mund të kryejë detyrat më të thjeshta të përditshme si dushi ose blerja e ushqimeve. Kur çrregullimi është i rëndë, pacienti nuk mund të mbajë një jetë socio-profesionale dhe ndonjëherë humbet autonominë.

Kjo sindromë ka njohur një mori emrash me kalimin e kohës: neurasthenia, sindroma e lodhjes post-virale, mononukleoza kronike, sëmundja yuppie, sindroma Lake Tahoe ose encefalomieliti mialgjik. Ajo u njoh si një sëmundje serioze neurologjike nga OBSH në 1992.

Një sëmundje misterioze, origjina e së cilës ende nuk është përcaktuar saktësisht dhe menaxhimi i së cilës ngre vështirësi serioze, sindroma e lodhjes kronike ndikon thellësisht në cilësinë e jetës – personale, familjare, profesionale dhe sociale – të atyre që janë prekur.

Shkaqet
Në kundërshtim me besimin popullor, sindroma e lodhjes kronike nuk është një sëmundje me origjinë neurologjike, megjithëse shumë nga simptomat janë neurologjike. Deri më sot, janë bërë katër supozime kryesore:

-Rruga imune
Sipas disa shkencëtarëve, sindroma e lodhjes kronike është e lidhur me një ndryshim në statusin imunitar të pacientit. Një studim i kryer në vitin 2008 identifikoi një nivel më të lartë të përgjigjes inflamatore në rast të ekspozimit ndaj stresit ose infeksionit te njerëzit e lodhur kronikisht. Sipas studiuesve, kjo gjendje e theksuar inflamatore nga shqetësimi më i vogël do të ishte në origjinën e simptomave të sindromës së lodhjes kronike: astenia , gjendje e ngjashme me gripin, dhimbje, vështirësi në frymëmarrje. Kështu, duket se mënyra e vetme për të reduktuar simptomat do të ishte shmangia e çdo gjëje që mund të shkaktojë një modifikim të imunitetit: infeksion, aktivitet fizik intensiv, stres, etj.

Në fakt, CFS shpesh shfaqet pas një infeksioni bakterial ose viral. Pasi sëmundja shërohet, lodhja vazhdon. Në veçanti, mjekët drejtojnë gishtin drejt infeksioneve virale me virusin herpes dhe virusin Epstein-Barr (përgjegjës për mononukleozën infektive). Bruceloza dhe mikoplazmat (bakteret) gjithashtu janë implikuar.

Gjurma e muskujve
Doktor Yves Jammes, profesor i Fakultetit të Mjekësisë dhe kardiolog në Spitalin Evropian të Marsejës (Francë), ka kryer një numër të madh studimesh mbi sindromën e lodhjes kronike. Ai krahasoi reagimin muskulor ndaj sforcimit fizik në një pacient të sëmurë dhe në një pacient të shëndetshëm. Ai vuri re te individi i prekur nga CFS: një reduktim në ngacmueshmërinë e muskujve të matur gjatë ushtrimit fizik, një rritje të stresit oksidativ dhe dëmtim të membranës së muskujve, një përgjigje të pamjaftueshme të proteinave mbrojtëse të oksidativit të stresit të shkaktuar nga përpjekja fizike dhe nivele të ulëta të CD26 (molekula që luan një rol anti-inflamator). Ulja e proteinave mbrojtëse mund të ndikojë gjithashtu në indet e trurit.

Prandaj, duket se sindroma e lodhjes kronike është e lidhur edhe me degradimin e ndjeshëm të qelizave të muskujve dhe trurit për shkak të stresit oksidativ (domethënë agresioni i qelizave nga radikalet e lira). Stresi oksidativ shkaktohet nga sulme të ndryshme (aktiviteti fizik intensiv, stresi emocional, infeksionet, zakonet e këqija të të ngrënit, pirja e duhanit, etj.).

Rruga hormonale
Tek njerëzit me këtë gjendje, disa hormone janë të pranishme në sasi pak më pak se normale. Këto përfshijnë hormonin e rritjes dhe kortizolin (i quajtur “hormoni i stresit” sepse e ndihmon trupin të përballojë periudhat e stresit fizik ose psikologjik). Megjithatë, ne nuk e dimë nëse kjo anomali hormonale është shkaku apo një nga pasojat e CFS.

Duhet të theksohet se shpesh është vërejtur, tek njerëzit me CFS, një frekuencë e lartë ngjarjesh me një ndikim të fortë emocional në tre muajt para fillimit të sëmundjes.

Pista toksikologjike
Ekspozimi ndaj pesticideve ose insekticideve të caktuara ndonjëherë shkakton simptoma të ngjashme me ato të CFS dhe mund të përfshihet në disa raste.

Simptomat
Siç sugjeron edhe emri, kjo sindromë karakterizohet kryesisht nga lodhja ekstreme, të cilën pushimi nuk e zvogëlon. Megjithatë, një e pesta e popullsisë ankohet për lodhje, ndonjëherë në kufi me rraskapitjen. Prandaj, kritere të tjera duhet të merren parasysh në vendosjen e sindromës së lodhjes kronike.

Lodhja është e pashpjegueshme: nuk është e lidhur me një shkak organik ose psikologjik të përcaktuar.
Lodhja është kronike dhe invaliduese: ka zgjatur të paktën gjashtë muaj dhe prish ndjeshëm aktivitetet profesionale, familjare, sociale, shkollore etj.

Siklet shfaqet pas përpjekjeve fizike ose psikologjike dhe vazhdon për më shumë se njëzet e katër orë.

Gjumi nuk ju lejon të rikuperoni. Pacientët vuajnë nga dhimbje të muskujve, nyjeve dhe barkut dhe dhimbje koke.
Paraqesin dhimbje të shpeshta dhe të përsëritura të fytit, simptoma të përsëritura të ngjashme me gripin, alergji, intolerancë ushqimore etj. Theksohen problemet neurologjike ose konjitive: konfuzion, humbje e kujtesës afatshkurtër, vështirësi në përqendrim, çorientim, marramendje kur kaloni nga ulur në këmbë.

Nauze, palpitacione, intolerancë ndaj alkoolit, zbehje ose ndjesi ethe janë shenja të tjera. Depresioni mund të shoqërojë dhe të komplikojë më tej sindromën e lodhjes kronike.

Diagnoza
Diagnoza e sindromës së lodhjes kronike bëhet si duke kontrolluar simptomat, ashtu edhe me përjashtim. Një vlerësim i plotë do të bëjë të mundur kërkimin e të dhënave që mund të lidhin sindromën me një sëmundje themelore, manifestimi i së cilës do të ishte. Prandaj, qasja do të jetë multidisiplinare, me trajtim fillestar nga një specialist i mjekësisë interne, i cili i afrohet pacientit në tërësi për të eliminuar patologjitë që mund të jenë në origjinën e simptomave. Një psikiatër do të jetë përgjegjës për zbulimin e çdo problemi psikologjik.

Testet do të synojnë gjithashtu të përjashtojnë fibromialgjinë, e cila ka shumë ngjashmëri me sindromën e lodhjes kronike. Pas kësaj, nëse konfirmohet diagnoza e CFS, pacienti mund të referohet te një specialist.

Përkthyer nga scientificorigin.com

Poll
SHQIPENGLISH